Giáo dục Mầm non: Thực trạng và suy ngẫm (2)

Định dạng bài viết: Tiêu chuẩn

Chu Mộng Long – Một nền giáo dục gia công và chạy theo thành tích sẽ mang lại sản phẩm hình thức được cho là tuyệt vời mà tôi gọi là Giáo dục bonsai. Chúng ta đã có được điều chúng ta muốn hơn là trẻ em thích với tất cả ý nghĩa tự nhiên nhất của cá tính. Những sự kiện giáo dục liên tục xảy ra gần đây, trong đó cái gốc là giáo dục Mầm non, đã đủ điều kiện chín muồi để báo động đỏ cho sức khỏe của một nền giáo dục.

Có lẽ cần nhắc lại Lời mở đầu bản Hiến chương nhà giáo mà chúng ta đã kí kết tham gia từ lâu: Chấp nhận việc phát triển cá tính của trẻ như mục tiêu của giáo dục, giáo viên phải tôn trọng quyền tự do tư tưởng của học sinh và khuyến khích học sinh phát triển tư duy độc lập. (Accepting as their aim the development of the child’s individual personality, teachers must respect their pupil right to freedom of thought and encourage in them the development of independent judgment).

Sự thật là chúng ta đã chấp nhận phát triển cá tính trẻ em đến đâu khi trên đầu trẻ em vẫn luôn còn bị khủng bố bởi cây thước quyền lực.

1. Nếu thanh, kiểm tra Nhà trẻ…

28.11.2013_17h0_DSCN3393

Sau những vụ bạo hành trẻ em bị lộ, hiển nhiên, như mọi sự của một đất nước sính khẩu hiệu và phong trào, chắc chắn sẽ có những đợt ra quân thanh, kiểm tra ráo riết các Trường Mầm non (gọi chung là Nhà trẻ) để chứng minh trách nhiệm và nhiệt thành của cơ quan chức năng. Kết quả sẽ như dự đoán: trừ một số Nhà trẻ không hoặc chưa kịp cấp phép sẽ bị phạt, còn lại đều từ tuyệt vời trở lên.

Và sự tuyệt vời ấy, nếu ai quan tâm, hàng ngày đều có thể nhìn thấy: sạch sẽ, ngăn nắp, chu đáo…, và kết quả là, các cháu ngoan ngoãn tuân theo Trật tự và Cao cả. Cụ thể:

Nhà trẻ nào cũng đảm bảo vệ sinh kiểm dịch với bằng chứng là đầy đủ giấy khám sức khỏe định kì của người cấp dưỡng, chứng nhận vệ sinh phòng dịch của cơ quan chức năng, mặc dù những thứ giấy ấy… cứ xin là có chỗ cho. (Giống như vừa rồi khi kiểm tra nhà ăn ĐHQN do CT Tư Duy Mới thầu, có đủ giấy tờ vệ sinh phòng dịch hợp lệ, mặc dù theo chị em làm việc ở đó, mấy năm qua chẳng ai đi khám sức khỏe định kì bao giờ!!!)

Mỗi năm đào tạo và cho ra trường cả vạn sinh viên, học viên chính quy lẫn tại chức, không có lí do gì các Nhà trẻ không đủ giáo viên có trình độ đại học.

Bây giờ chúng ta bước vào bên trong Nhà trẻ để thấy nó Trật tự và Cao cả như mục tiêu nó phải vươn đến trong mục tiêu giáo dục của chương trình mầm non.

Nói về cơ sở hạ tầng trước. Trừ các Nhà trẻ chui, Nhà trẻ công lập hoặc dân lập Việt Nam chủ yếu thuộc mô hình “trường chất lượng cao”, với ý nghĩa nhiều tầng, sân bê tông để… thử thách trẻ em chơi đùa và lên xuống cầu thang. (Con tôi lúc 4 tuổi đã từng té cầu thang dập cả mi mắt. Nhưng lỗi ấy là do nó chưa quen với thử thách chứ không phải do cấu trúc của trường hay sơ suất của cô giáo?).

Trừ buổi sáng đến trường nhiều cháu nhỏ khóc như ri (vì “quyến luyến bố mẹ”?), còn sau đó  gần như cả ngày chỉ có tiếng cười và tiếng hát.

Cô giáo kể chuyện, múa hát, lắc lư cái đầu, nắm lấy cái tai…, các cháu cũng lắc lư cái đầu, nắm lấy cái tai… đều tăm tắp.

Cô giáo cầm cây thước dài vỗ nhịp, các cháu nhìn cây thước vỗ nhịp theo,… cũng đều tăm tắp.

Cô giáo ra hiệu xếp hàng ngay ngắn, các cháu xếp hàng ngay ngắn, không một chút so le.

Nào, một hai, một hai, em bước một hai, vác súng lên vai, em đi đánh giặc… Nào, quay vòng, quay vòng, em chơi quay vòng, ngồi vào buồng lái, em thành phi công… Rất dễ thương với những bài học em làm người lớn và làm cả… người hùng.

Đến bữa ăn, cũng trật tự răm rắp, nào các cháu mau ăn, chóng nhớn. Thường ở nhà các cháu ăn “từ chuối trồng đến chuối trổ”, còn ở Nhà trẻ, các cháu ăn nhiều, lâu lắm cũng chỉ mươi phút là xong.

Đến giờ ngủ, các cháu nằm xếp hàng như cá hố phơi, thẳng tay, thẳng chân không rục rịch. Cô giáo ra hiệu lệnh: nhắm mắt, ngủ. Các cháu đồng loạt nhắm mắt… còn ngủ hay không thì đố biết?…

Những bài học, những trò chơi, cùng với nề nếp ăn ngủ ấy giúp cho trẻ vụt lớn nhanh như… Phù Đổng. Kết quả, các cháu nhớ được nhiều bài học, kể chuyện tốt, vẽ đẹp, hát hay, múa dẻo…, và quan trọng: cuối tháng tăng cân!!!

Bảng thành tích cuối năm được ghi nhận trên tường đỏ chót những bằng khen, giấy khen! Trường nào cũng 100% bé khỏe, bé ngoan!

Giờ hành chính (sau giờ đưa và trước giờ đón trẻ) cổng trường khóa kĩ, nội bất xuất, ngoại bất nhập, nếu phụ huynh rảnh việc đến quan sát bằng cách ghé mắt qua khe cửa để xem thì nhiều lắm chỉ được nhìn thấy thế, vì lớp mẫu thường nằm ở tầng trệt, tại mặt tiền.

Nếu có đoàn thanh, kiểm tra đột xuất thì cũng chỉ nhìn thấy được như thế, có thêm chăng là động tác chào đồng thanh như cái máy: chúng cháu chào các bác ạ! Còn thanh, kiểm tra được báo trước thì hoạt động của Nhà trẻ còn đẹp mắt hơn nhiều. Nhiều hoạt động phong phú, đa dạng mang lại niềm vui lớn lao cho trẻ, cứ như đi học là đi vào cõi thiên đường.

Những em bé đi học hay khóc nhè là do chúng chán thiên đường…

ImageView.aspxĐánh giá chung là, gần như tất cả đều Uniform, từ ăn mặc đến cử chỉ, hành động, và mọi biểu hiện của tính cách. Nhà trẻ hao hao giống nhà binh. Tất cả chuẩn bị cho sau này, và thành quán tính, đến mức tập làm văn, làm luận án cũng Uniform!!!

Tôi có lần dự giờ tại một Nhà trẻ điểm, không khỏi thán phục trước tài năng “thuần dưỡng” của các cô giáo. Nói lúc ở nhà, mẹ cũng là cô giáo, nhưng tôi đố có bà mẹ nào sai khiến em bé ở nhà mình ngoan ngoãn tuân theo răm rắp như đã tuân theo cô giáo ở Nhà trẻ. Các cô làm thế nào mà các cháu giống cô như đúc: từ giọng điệu, ngữ điệu, động tác kể chuyện, múa hát, cho đến nét chữ viết đều như một nhân bản vô tính của cô giáo.

Chưa biết bí quyết của các cô là gì chứ có một sự thật là, ở nhà mỗi khi bé “hư”, cha mẹ thường mang cô giáo ra hù là có hiệu lực hơn mang ngáo ộp ra dọa!…

Đón đọc tiếp phần 2: Và cái gì nấp sau cửa sắt

About chumonglong

Thấy việc nghĩa không làm là đồ hèn. Thấy việc đúng mà bất lực là đồ ngu. Thấy việc thiện mà làm ngơ là đồ ích kỉ. Thấy đồng loại đau khổ mà vẫn vui chơi là đồ bất lương. Còn sức khỏe, trí lực mà tìm chỗ ẩn cư thì cũng là phường vô đạo!

Đã đóng bình luận.